การใช้หญ้าแฝกบำรุงดินและปรับปรุงคุณภาพดิน

18 มิ.ย. 2013 การใช้หญ้าแฝกบำรุงดินและปรับปรุงคุณภาพดิน

ข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับหญ้าแฝก หญ้าแฝกเป็นพืชตระกูลหญ้าที่ขึ้นเป็นกอ หนาแน่นอยู่ตามธรรมชาติ ทั่วทุกภาคของประเทศ จากที่ลุ่มจนถึงที่ดอน สามารถขึ้นได้ดีในดินเกือบ ทุกชนิด เจริญเติบโตโดยการแตกกอ เส้นผ่าศูนย์กลาง กอประมาณ 30 เซนติเมตร ความสูงจากยอดประมาณ 0.5-1.5 เมตร ใบแคบยาว ประมาณ 75 เซนติเมตร กว้างประมาณ 8 มิลลิเมตร ค่อนข้างแข็ง เจริญเติบโต ในแนวดิ่งมากกว่าออกทางด้านข้างและมีจำนวนราก มากจึงเป็นพืชที่ทนแล้งได้ดี หญ้าแฝกบำรุงดิน รากจะประสานติดต่อกัน หนาแน่นเสมือนม่านหรือกำแพงใต้ดิน สามารถกัก เก็บน้ำและความชื้นได้ ระบบรากจะแผ่ขยายกว้าง เพียง 50 เซนติเมตรโดยรอบกอเท่านั้น ไม่เป็น อุปสรรคต่อพืชที่ปลูกข้างเคียง จึงสามารถนำมาปลูก เพื่อใช้ในการอนุรักษ์ดินและน้ำ เป็นวิธีหนึ่งที่จะช่วยให้ ดินมีความชุ่มชื้นและรักษาหน้าดิน รักษาสภาพ แวดล้อมและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ สามารถนำ ไปปลูกบนพื้นที่สองข้างของทางชลประทาน อ่าง เก็บน้ำ บ่อน้ำ ป่าไม้ ขอบตลิ่ง คอสะพาน ไหล่ถนน เพื่อป้องกันการชะล้างพังทลายได้ การปลูกหญ้าแฝกนอกจากจะช่วยในการอนุรักษ์ ดินและน้ำแล้ว ยังมีบทบาทที่สำคัญในการปรับปรุงบำรุง ดินทั้งทางตรงและทางอ้อม โดยเฉพาะอย่างยิ่งใบและราก ของหญ้าแฝกนั้น เมื่อมีการย่อยสลายสามารถปล่อย ธาตุอาหารหลักและธาตุอาหารรองแก่ดิน รากหญ้าแฝก จะช่วยให้ดินร่วนซุย เนื่องจากรากหญ้าแฝกหยั่งลึกลงดิน จึงมีการดูดธาตุอาหารจากดินล่างขึ้นมาหมุนเวียน และยัง พบจุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์หลายชนิดอาศัยอยู่ในบริเวณ รากของหญ้าแฝก เมื่อรากหญ้าแฝกตายลงเกิดช่องว่าง สำหรับน้ำและอากาศถ่ายเทได้สะดวก เป็นสภาพที่ เหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของพืช หรือช่วยให้ปุ๋ยที่ใส่ ซึมลงดินได้มากขึ้น การปลูกหญ้าแฝกในการปรับปรุงบำรุงดิน รูปแบบการปลูกหญ้าแฝกในการปรับปรุงบำรุงดิน 1. การปลูกหญ้าแฝกปรับปรุงบำรุงดิน เพื่อเพิ่ม ความพรุน ความร่วนซุย ธาตุอาหาร และชีวภาพของดิน การปลูกกรณีนี้ใช้ปรับปรุงพื้นที่เสื่อมโทรม ต้องปลูกเต็ม พื้นที่ที่จะปรับปรุง และปลูกแบบดำนาข้าว ใช้ระยะปลูก ระหว่างต้นและระหว่างแถว 50×50 เซนติเมตร ควรใช้ หญ้าแฝกลุ่ม หลังจากปลูก 3 เดือนหญ้าแฝกจะเจริญ เติบโต ต้องตัดใบคลุมพื้นที่และเป็นการเร่งรากหยั่งลึกลง ดินมากขึ้นและแตกหน่อมากขึ้น หลังปลูกอายุ 4-5 เดือน ถ้าหญ้าแฝกแตกหน่อได้กอละ 30-40 หน่อ สามารถขุดออกได้โดยใช้จอบคมแซะรอบๆ กอตื้นๆ แล้วงัดขึ้นมาเป็นกอๆ เหลือรากทิ้งไว้ในดิน นำกอที่ขุดออกไปแยกหน่อขยาย พันธ์ุได้ สามารถนำพืชหลักปลูกในพื้นที่นี้ได้ กรณีหญ้าแฝก มีอายุหลังปลูก 7 เดือน การแตกกอต่ำกว่า 20 หน่อ ควรปลูกซ้ำอีกครั้งหนึ่ง โดยขุดกอเดิมออกวิธีการเดียวกับที่ ขุดปลูกพืชหลัก แต่เป็นการปลูกหญ้าแฝกอีกครั้งหนึ่งโดย ใช้กล้าเดิม ใช้ระยะปลูกและรูปแบบการปลูกเช่นเดิม หญ้าแฝกรุ่นที่สองนี้จะเจริญเติบโตดีกว่ารุ่นแรก ทำการ ตัดใบเมื่ออายุได้ 3 เดือน และหลังปลูก 4-5 เดือน หญ้าแฝกจะแตกหน่อได้กอละ 30-40 หน่อ ก็สามารถแซะ หญ้าแฝกไปใช้ปลูกที่อื่นต่อได้ และสามารถปลูกพืช เศรษฐกิจลงแทนได้ การปลูกหญ้าแฝกในส่วนผลไม้ การปลูกหญ้าแฝกเพื่อปรับปรุงบำรุงดินนี้ เป็น วิธีการเดียวกับการทำแปลงแม่พันธุ์หญ้าแฝกเพื่อขยาย พันธ์ุ และเกษตรกรไม่จำเป็นต้องปลูกหญ้าแฝกครั้งเดียว เต็มพื้นที่ที่มีอยู่ สามารถหมุนเวียนปลูกโดยยังมีที่ว่างไว้ ปลูกพืชอื่นๆ ที่สร้างรายได้แก่ครอบครัวด้วย

  • การปลูกหญ้าแฝกเพื่อเร่งให้ไม้ยืนต้นโตเร็วขึ้น ควรปลูกเป็นแถวเดียวเป็นวงกลมล้อมต้น จำนวน 2 วง วงแรกห่างจากขอบรัศมีทรงพุ่มในขณะนั้น 30 เซนติเมตร วงที่สองอยู่ห่างจากวงแรกออกไปเป็นระยะ 50 เซนติเมตร เมื่อต้นไม้โตขึ้นจนทรงพุ่มต้นไม้ บังแนวหญ้าแฝกให้ขุดกอ หญ้าแฝกวงแรกออก โดยทิ้งรากไว้ในดิน นำต้นหญ้าแฝก ที่ได้ไปขยายพันธุ์ปลูกออกห่างไปจากวงที่สอง 50 เซนติเมตร ทำการขยายวงหญ้าแฝกทุกครั้งที่รัศมีทรง พุ่มต้นไม้เจริญมาถึง เมื่อต้นไม้นั้นโตเต็มที่จึงหยุดขยายวง จะทำให้ต้นไม้เจริญเติบโตต่อเนื่องและรวดเร็ว

2. การปลูกหญ้าแฝกเพื่อควบคุมความชื้นใน ดินกับไม้ยืนต้น สามารถเพิ่มความชื้นในดินได้และใน กรณีลดระดับน้ำในดินด้วยมีวิธีการดังนี้ การปลูกหญ้าแฝกเพื่อควบคุมความชื้น

  • การปลูกหญ้าแฝกเพื่อเพิ่มความชื้นในดิน กรณีเฉพาะต้นไม้ยืนต้น ทำได้โดยปลูกหญ้าแฝกแถว เดี่ยวเป็นวงรอบต้นไม้ โดยปลูกห่างจากขอบรัศมีทรงพุ่ม 30 เซนติเมตร หรือบนพื้นที่ลาดชันปลูกเป็นครึ่งวงกลมหัน ด้านครึ่งวงกลมรับน้ำจากพื้นที่ตอนบน ควรใช้หญ้าแฝกลุ่ม เมื่อหญ้าแฝกเจริญเติบโตได้ 4 เดือน ตัดใบคลุมโคนต้นไม้ ยืนต้นที่ใช้หญ้าแฝกปลูกล้อมรอบ
  • การปลูกหญ้าแฝกควบคุมระดับน้ำในดิน กรณีเป็นพืชไม้ยืนต้นที่ปลูกในที่ลุ่มมีน้ำขังชั่วคราว โดยปลูก หญ้าแฝกแถวคู่รอบทรงพุ่มห่างจากรัศมีของทรงพุ่ม 30 เซนติเมตร จะสามารถลดระดับน้ำใต้ดิน เช่น การปลูก หญ้าแฝกลุ่มในสวนมังคุดที่น้ำท่วมขังชั่วคราวจะลดการ เกิดโรคยางไหล เป็นต้น
  • การปลูกหญ้าแฝกควบคุมระดับน้ำในดินบน พื้นที่ทั้งผืน ทำได้โดยปลูกหญ้าแฝกแบบดำนาข้าว ระยะ ระหว่างต้นและระหว่างแถว 50×50 เซนติเมตรควรใช้ หญ้าแฝกลุ่ม

[code]ที่มา : สำนักวิจัยและพัฒนาการจัดการที่ดิน โทร 0-2579-1792 สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต 1-12 กรมพัฒนาที่ดิน ถนนพหลโยธิน เขตจตุจักร กทม 10900 โทร 0-2579-8515 [/code]  

No Comments

Post A Comment